بررسی اثر تاریخ کاشت بر عملکرد و اجزاء عملکرد ارقام کلزای بهاره در منطقه اصفهان

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی خوراسگان

2 عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذرکرج

3 عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گلپایگان

چکیده

این تحقیق به منظور بررسی اثر تاریخ کاشت بر صفات زراعی ارقام کلزای بهاره در منطقه اصفهان در دو سال زراعی 1384 و 1383  درمزرعه آموزشی تحقیقاتی دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان واقع در شمال شرق اصفهان انجام گردید. آزمایش به صورت ‌کرت های خرد شده در پایه طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا گردید. تیمارهای آزمایشی عبارت بودند از چهار تاریخ کاشت شامل 8، 18 و 28 اسفند ماه و 8  فروردین ماه به عنوان فاکتور اصلی وارقام کلزا در چهار سطح شامل : ,RGS003  PF7045-91,,Option 500Hyola 401 به عنوان عامل فرعی بودند. صفات مورد مطالعه ارتفاع بوته، تعداد شاخه فرعی در بوته، تعداد خورجین های فرعی و خورجین های های اصلی در بوته، تعداد دانه در خورجین های های فرعی و اصلی، وزن هزار دانه، عملکرد دانه و درصد روغن دانه در نظر گرفته شدند. نتایج  مطالعه نشان داد در شرایط آزمایش، اثر تاریخ کاشت بر تمامی صفات به جز ارتفاع گیاه، معنی دار بود. همچنین اثر رقم نیز بر تمامی صفات به جز تعداد شاخه فرعی در بوته اثر معنی داری داشت. اثرات متقابل سال، تاریخ کاشت و رقم بر صفات تعداد شاخه فرعی در بوته، تعداد خورجین های فرعی و اصلی و وزن هزار دانه معنی دار گردید. با توجه به نتایج به دست آمده رقم RGS003  در تاریخ کشت اول یا هشتم حداکثر عملکرد را در منطقه اصفهان به همراه داشته و کشت آن در منطقه توصیه  می گردد.

کلیدواژه‌ها


1- آینه بند، ا 1372. تعیین منحنی رشد بررسی اثر تاریخ کشت بر عملکرد و ارقام کلزا. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تربیت مدرس تهران، دانشکده کشاورزی.

2- انوری، م. ت. 1376. اثرات تاریخ کاشت بر عملکرد و اجزای عملکرد ارقام کلزا .پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان.

3- حاج محمدنیا قالی بافت، ک. 1376. بررسی اثر تاریخ کاشت بر روی رشد، عملکرد و اجزای محدود ارقام کلزای پاییزه در شرایط محیطی تبریز. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تبریز، دانشکده کشاورزی.

4- خواجه‌پور، م. 1383. گیاهان صنعتی. انتشارات جهاد دانشگاهی دانشگاه صنعتی اصفهان، 564 صفحه.

5- شیرانی‌راد. ا. ح.1373. بررسی اثر تاریخ کاشت و تراکم بوته بر روند رشد و صفات زراعی دو رقم کلزا. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تربیت مدرس تهران، دانشکده کشاورزی.                  

6- شیرانی‌راد، ا. ح. و دهشیری، ع. 1381. راهنمای کلزا(کاشت‌، داشت و برداشت). سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی نشر آموزش کشاورزی،116 صفحه.

7- عزیزی، م. ا. سلطانی و خاوری خراسانی، س.( 1378) کلزا. انتشارات جهاد دانشگاهی دانشگاه مشهد،230 صفحه

8- کوچه باغی، ا. ح. 1383. تاثیر سه تاریخ کاشت برروی عملکرد و صفات قابل اندازه‌گیری در رقم سرز. خلاصه مقالات اولین همایش ملی دانه‌های روغنی در گرگان.

9- ناصر قدیمی، ف. 1383. بررسی اثر تاریخ‌های کاشت بر عملکرد و اجزای عملکرد ارقام کلزای زمستانه. نتایج تحقیقات به زراعی کلزا در سال 83-1382.

10- ناصری، ف.1370. دانه‌های روغنی. انتشارات آستان قدس رضوی مشهد،572 صفحه.

11- نبوی محلی،‌ آ. 1376. بررسی اثر تاریخ کاشت بر عملکرد، اجزا عمکرد و خصوصیات رشد سه رقم کلزای پاییزه در منطقه مشهد. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده کشاورزی.

12-David, E., Anway, H. and Harbans, L. 1999. Canola oil yield and quality as affecled in Virginia. Crop.sci., 39: 254-256.

13-Guardia, M. D. and perez-torrez, E. B. 1978. Growth and development of spring varieties in autumn sowing in southern spain. Proc 5 th rape seed conf, Malmo, swedden, pp:245-249.

14-Jenkins, P. D. and Leitch, M. H. 1989. Effect of sowing date on the growth and yield of winter oilseed rape. Agr.j.Sci.,105:405-420

15-Mendham, N. J. and Scott, R. K. 1975. The limiting effect of plant size at inflorescence initiation on subsequent growth and yield of oilseed rape.J. Agric.Sci.,84:487-502.

16-Mendham, N. J. and Shipway,P.A. .1981. The effect of delay sowing and weather on growth , development and yield of winter oilseed rape (brassica napus). J.Agric. sci., 96:389-416.

17- Mukurasi, N. J. 1978. Research on rapeseed and fodder rape at uyole, Tanzania proc. 5 th. Int. Rapeseed Conf. Swedden,pp:280-288.

18-Ozer, H. 2003. Sowing date and nitrogen rate effects on growth, yield and yield components of two summer rapeseed cultivars. Euorop .J.Agric.,19:453-463

19-Potts, M. J and Gardiner,W. 1980. The potential of spring oilseed rape in the west of Scotland. Exol, Husb, 36:64-74

20-Thurling, N. 1974.  Morphophysiological determination of yield in rapeseed. Aust .J. Agric.Res.,75:711-721